آیا

آیا. (ادات استفهام ) کلمه ای است که بدان طلب دانستن و استفهام کنند : فروماند و از کارش آمد شگفت بسی با دل اندیشه اندرگرفت که آیا بهشت است یا بزمگاه سپهر برینست یا چرخ ماه ؟ فردوسی . مشتاق آن نگارم آیا کجاست گوئی با ما نمی نشیند بی ما چراست گوئی ؟ اوحدی . و بیشتر در فارسی بمدّ حرف ماقبل آخر کلمه برای افاده ٔ استفهام اکتفا کنند. و هیچ و مگر نیز در پاره ای مواضع معنی استفهام دهد و مرادف آیاباشد. ♦ آیا بود، بود آیا ؛ برای ترجّی و تمنی است، بمعنی تواندبود : بود آیا که در میکده ها بگشایند گره از کار فروبسته ٔ ما بگشایند؟ حافظ. آنانکه خاک را بنظر کیمیا کنند آیا بود که گوشه ٔ چشمی بما کنند؟ حافظ.