انکیزیسیون
/vâže/
لغتنامه دهخدا ـ ویرایش دوم
انکیزیسیون . [ اَ یُن ْ ] (اِخ ) نام محکمه ای است کلیسایی که در قرن ١٢ م . در اروپا برای تفتیش عقاید مردم و تعقیب متخلفان در مقررات مذهبی تأسیس شد. این محکمه ابتدا بتوسط رؤسای مذهبی اداره میشد در قرن ١٣م . از طرف پاپ بدست جمعی ازتارکان دنیا سپرده شد و آنان مجازات را با نهایت قساوت و بیرحمی انجام می دادند. این محکمه در قرن ١٦ درتمام اروپا به استثنای انگلستان تسلط پیدا کرد ولی بعد از یک قرن رو بضعف گذاشت و در قرن ١٨ در اغلب ممالک برچیده شد و در اسپانیا ناپلئون بناپارت آن را از میان برد. در کشور اخیر ٣٤٠ هزارتن را عمال بی رحم تفتیش عقاید شکنجه و آزار کردند و ٣٢ هزار تن از آنها را در آتش سوزانیدند. (از فرهنگ فارسی معین ج ٥).