ایطا
/vâže/
لغتنامه دهخدا ـ ویرایش دوم
ایطا. (ع اِمص ) ایطاء. درعلم عروض بازگردانیدن قافیتی است دوبار و آن دو نوعست : جلی و خفی، ایطاء جلی چنانکه بوسلیک گفته است : در این زمانه بتی نیست از تو نیکوتر نه بر تو بر شمنی از رهیت مشفق تر. و دقیقی گفته : چگونه بلایی که پیوند تو نجویی بدست و بجویی بتر شبی پیش کردم چگونه شبی همی از شب داج تاریک تر درنگی که گفتم که پروین همی نخواهد شد از تارکم راست تر. و ایطاء جلی از عیوب فاحش است در شعر الاکه قصیده دراز باشد چنانکه از بیست و سی بیت که در اشعار پارسی حد قصیده است بقول بعضی درگذرد. یا قصیده را دو مطلع باشد پس شاید که یک قافیت در مطلع دوم بازگرداند و تکرار قافیه ٔ عروض را از مطالع ایطاء نشمارند. و اما ایطاء خفی آن است که بعضی از حروف در قصیده ای مکرر گرداند بر وجهی که میان هر دو فرقی توان نهاد چنانکه آب و گلاب و سازگار و کامگار و شاخسار و کوهسار و آبدار و پایدار و از آن خفی تر چنانکه رنجور و مزدور و دانا و گویا و مرزبان و پاسبان . (از المعجم فی معاییر اشعارالعجم صص ٢١٤ - ٢١٧). مکرر کردن قافیه . (غیاث اللغات ) (آنندراج ) : نثرش بری ز لغو و خطش از خطا و سهو نظمش ز حشو و سهو و زایطاء و شایگان . سوزنی . بازگو از سر اگرچه قافیت ایطا شود میر عالم زین دین زیبا ولی النعمتی . سوزنی . فکانما هذا الزمان قصیدة اُضطُرّ قائلها الی الایطاء. ابوالعلاء معری .
ایطا. (یونانی، حرف، اِ) ایتا. نام یکی از حروف یونانی است . (یادداشت بخط مؤلف ).