بابلسر
/vâže/
لغتنامه دهخدا ـ ویرایش دوم
بابلسر. [ ب ُ س َ ] (اِخ ) بندر بابلسر که نام قدیم آن مشهدسر بوده در ١٨ هزارگزی شمال بابل کنار دریای مازندران و مصب رودخانه ٔ بابل واقع گردیده، مختصات جغرافیائی آن بشرح زیر است : طول ٥٢ درجه و ٣٩ دقیقه و ٣٠ ثانیه، عرض ٣٦ درجه و ٤٣ دقیقه، اختلاف ساعت با طهران ٤ دقیقه و ٥٤ ثانیه است، طهران ١٢ بابلسر ١٢ و ٤دقیقه و ٥٤ ثانیه . مشهدسر بواسطه ٔ موقعیت بندری خوددر عصر قاجاریه و ماقبل آن مرکز تجارت مازندران مخصوصاً بابل بوده و اهمیت داشته است . بعداً که تجارت بین ایران و شوروی تقلیل یافته بعلاوه بندرشاه، نوشهر وبندر انزلی آباد گردید، این بندر موقعیت خود را از دست داده ولی در دوره ٔ تحول ایران بیشتر از نقاط دیگر شمال مورد توجه رضاشاه واقع شده و شهر کوچک زیبای بابلسر احداث گردید که اکنون بهترین و زیباترین گردشگاه و آسایشگاه کشور بشمار میرود. ایام عید و تابستان از نقاط مختلف کشور و خارجه جهت استحمام و هواخوری باین بندر آمده در مهمانخانه ٔ باشکوه آن، که یکی ازمهمانخانه های مهم دنیا بشمار میرود و ویلاهای متعدد آن استراحت می نمایند. ١٧ باب ویلا، ٢٠٠ باب ساختمان روستائی، ٢٠٠ باب مغازه ٔ دولتی باضافه ٔ عمارات شیلات گمرک، بندر، شهربانی، شهرداری، بخشداری و شعب ادارات دیگر در این شهر وجود دارد. روشنائی شهر بوسیله ٔ چهار موتور مولد برق تأمین میگردد. فرودگاه طیاره ٔ بابلسر در اراضی احمدکلا واقع است . جمعیت بابلسر در حدودشش هزار تن، تابستان دو الی سه برابر میشود. از آثارباستانی بابلسر بنای مزار امامزاده ابراهیم واقع دریک هزارگزی جنوب خاوری شهر است . تاریخ بنا معلوم نیست ولی تاریخ دربهای چوبی آن مورخ به ٨٤١، ٨٥٨ و ٩٠٦ هَ . ق . است . ٣ آبادی فریدون کنار، کاله عرب خیل، باقرتنگه دهستان حومه ٔ بابلسر را تشکیل میدهند. جمعیت دهستان باضافه ٔ شهر در حدود ١١هزار تن است . بخش بابلسر طبق تقسیمات وزارت کشور از چهار دهستان بنام حومه، بانصر، رودبست و پازوار تشکیل شده است . جمع آبادیهای بخش ٤٣ و جمعیت آن در حدود ٣٥ هزار تن است . شرح هر یک از دهستانها در جای خود داده شده است . (فرهنگ جغرافیائی ایران ج ٣).