بطین

بطین . [ ب َ ] (ع ص ) کلان شکم . (منتهی الارب ). کلان شکم، یقال : رجل بطین . (ناظم الاطباء). شکم آور. (مهذب الاسماء). شخص بزرگ شکم . (فرهنگ نظام ). بزرگ شکم . (آنندراج ) (غیاث ). ◄ آنکه شکم وی پر باشد. (ناظم الاطباء). ◄ توانگر. (منتهی الارب ). ◄ دور و بعید، یقال : شاءو بطین . (منتهی الارب ). دور و بعید. (ناظم الاطباء) (آنندراج ). ◄ (اِخ ) لقب شخصی است . (آنندراج ). لقب مردی خارجی . (منتهی الارب ) (از ناظم الاطباء).

بطین . [ ب ُ طَ ] (ع اِ مصغر) تصغیر بطن . (غیاث ). مصغر بطن . (ناظم الاطباء). معنی بطین شکمک بود. (التفهیم ). شکم کوچک . ◄ منزل دوم از منازل قمر و آن سه کوکب است بر مثال دیگ پایه ها که بر بطن حمل واقع شده است . (از آنندراج ) . نام منزل دوم است از منازل قمر و آن سه کوکب است در بطن برج حمل . (فرهنگ نظام ). منزلی است از منازل قمر و هو بطن الحمل . (مؤید الفضلاء). یکی از منازل قمر که شکم برج حمل است و آن سه ستاره خرد است که بر صورت دیگ پایه ها واقع شده . (منتهی الارب ). به اصطلاح نجوم منزل دویم از منازل قمر که در شکم برج حمل واقع گشته و آن سه ستاره ٔ خرد است که بر صورت دیگ پایه واقع شده . (ناظم الاطباء). نام منزل دوم از منازل قمر و آن سه ستاره باریک است بر شکل مثلث که بر دُم حمل واقع شده . (غیاث ). نام منزل دوم از [ منازل قمر ] . (التفهیم ). منزلی است از منزلهای ماه . (مهذب الاسماء). از ستارگان منازل قمر است و آن تصغیر بطین است و از اینرو مصغر شده است تا فرقی میان آن و بطن الحوت یکی دیگر از منازل قمر باشدو بطین سه ستاره است بشکل دیگ پایه ها یا مثلث شکلی که دیگ را هنگام طبخ بر آن نهند و آن نزدیک بطن الحمل است یکی ستاره ٔ آن تابان و دو دیگر کم نورند و این دو پس از طلوع ستاره تابان برآیند. (از صبح الاعشی ). منزل دویم از منازل قمر است از آخر شرطین تا بیست و پنج درجه و چهل ودودقیقه وپنجاه ویک ثانیه از حمل . و علمای احکام او را منزلی سعد شمارند. (یادداشت مؤلف ).سه ستاره ٔ تاریکند بر شکل مثلثی بر دنبه ٔ حمل، میان ایشان و میان شرطین مقدار نیزه ای است و ماه گاه گاه او را بپوشاند. و آن منزل دوم از منازل قمر است و رقیب آن ذبانا باشد. (از جهان دانش ص ١١٦) : ماه و پروین را نگر در قد او همچنان کز بطن ماهی در بطین . سعدی .