بوستان
/vâže/
لغتنامه دهخدا ـ ویرایش دوم
بوستان . (اِ مرکب ) پهلوی «بوستان ». مخفف بستان، مرکب از بو (= بوی - رایحه ) و ستان (اداة مکان ). جایی که گلهای خوشبو در آن بسیار باشد. باغ باصفا. (حاشیه ٔ برهان چ معین ).مرکب از کلمه ٔ بو و کلمه ٔ ستان که بمعنی جای پیدا شدن است . (غیاث ). جنت . (مهذب الاسماء) (ترجمان القرآن ). حدیقه . جایی که درختان گل و درختان که میوه هاشان خوشبو باشد، چون سیب و امرود و ترنج و نارنج و امثال آن . (از شرفنامه ٔ منیری ). جایی که بوی بسیار از آن خیزد از عالم گلستان . (آنندراج ). جایی که گلهای خوشبودر آن بسیار باشد. (فرهنگ فارسی معین ) : گه بر آن کندز بلند نشین گه در این بوستان چشم گشای . رودکی . خزّ بجای ملحم وخرگاه بدل باغ و بوستان آمد. رودکی . چنان بُد که یک روز با دوستان همی باده خوردند با دوستان . فردوسی . چنین گفت کاین نو برآورده جای همه گلشن و بوستان و سرای . فردوسی . همی بوستان سازی از دشت او چمنهاش پر لاله و چاوله . عنصری . یکی بوستانی پراکنده نعمت بدین سخت بسته بر آن نیک بازی . (تاریخ بیهقی چ ادیب ص ٣٨٤). فریفته مشو ای نوجوان بر آنکه بر او چو بوستان و به قد سرو بوستان شده ای . ناصرخسرو. اول کسی که باغ ساخت او [منوچهر] بود و ریاحین گوناگون که بر کوهسارها ودشتها رسته بود، جمع کرد و بکشت و فرمود تا چهار دیوار گرد آن درکشیدند و آنرا بوستان نام کرد، یعنی معدن بویها. (فارسنامه ٔ ابن البلخی ص ٣٧). چون خزاین مربوستان را زعفران داد ای شگفت پس چرا بازایستاد از خنده خندان بوستان . مسعودسعد. منوچهر، بسیاری شکوفه ها و گل و ریاحین ازکوه و صحرا بشهرها آورد و بکشت و دیوار فرمود کشیدن پیرامون آن . چون شکفت و بوی خوش یافت، آنرا بوستان نام نهاد. (مجمل التواریخ ). عهد یاران باستانی را تازه چون بوستان نمی یابم . خاقانی . پندار سر خر و بن خار در عرصه ٔ بوستان ببینم . خاقانی . هر آن کسی که تمنای بوستان دارد ضرورت است تحمل ز بوستان بانش . سعدی . گل آورد سعدی سوی بوستان بشوخی و فلفل به هندوستان . سعدی . از این بوستان که بودی تحفه ای کرامت کن . (گلستان سعدی ). رجوع به بستان شود. ◄ باغ، مجاز است . (آنندراج ). مطلق باغ . (فرهنگ فارسی معین ) : درودت فرستاد و نامه نوشت یکی نامه چون بوستان بهشت . فردوسی . که در بوستانش همیشه گل است به کوه اندرون لاله و سنبل است . فردوسی . رجوع به بستان شود. ◄ باغ میوه . (فرهنگ فارسی معین ). رجوع به بستان شود. ◄ یکی از دستگاههای موسیقی قدیم ایران که صاحب درةالتاج آنرا جزو ادوار ملایم موسیقی ایران آورده است . (فرهنگ فارسی معین ).
بوستان . (اِخ ) دهی است که در بخش گچساران شهرستان بهبهان واقعاست . دارای ٢٥٠ تن سکنه است و ساکنین از طایفه ٔ ماشت بابویی میباشند. (از فرهنگ جغرافیائی ایران ج ٦).