جحیم

(جَ) [ ع. ] (اِ.)<BR>۱- (اِ.) جهنم، دوزخ.<BR>۲- جای بسیار گرم.<br>

(جَ) [ ع. ] (اِ.) ۱- (اِ.) جهنم، دوزخ. ۲- جای بسیار گرم.

جحیم . [ ج َ ] (ع ص، اِ) آتش سخت شعله زن . (از اقرب الموارد) (منتهی الارب ) (ناظم الاطباء) (از قطر المحیط). ◄ آتش توبرتو. (منتهی الارب ) (ناظم الاطباء). ◄ هر آتش بزرگ که در مغاکی افروخته باشند. (منتهی الارب ) (از قطر المحیط) (از اقرب الموارد) (ناظم الاطباء). آتش بزرگ . (ترجمان القرآن ) (مهذب الاسماء). آتش بسیار قوی و بلند. (آنندراج ) (غیاث اللغات ). ◄ جای سخت گرم . (از اقرب الموارد) (از قطر المحیط) (منتهی الارب ) (ناظم الاطباء). ◄ یکی ازنامهای دوزخ . مؤنث است . (از منتهی الارب ) (از اقرب الموارد) (از قطر المحیط) : فان الجحیم هی المأوی . (قرآن ٧٩ / ٣٩). و اذا الجحیم سعرت . (قرآن ٨١ / ١٢). و برزت الجحیم للغاوین . (قرآن ٢٦ / ٩١). سیزده سال اگر ماند در خلد کسی بر سبیل حبس، آن خلد نماید چو جحیم . بوحنیفه ٔ اسکافی (از تاریخ بیهقی ص ٣٩٠). نه کسش یاور و نه ایزد یار هر کرا نفس زد بنار جحیم . بوحنیفه ٔ اسکافی (از تاریخ بیهقی ص ٣٨٨). یکی را نعیمی یکی را جحیمی . مصعبی (از تاریخ بیهقی ص ٣٨٤). روز صفین و بخندق بسوی ثغر جحیم عاصی و طاغی را تیغ علی بود مشیر. ناصرخسرو. راست کردند این خران سوگند تو پر کنی زیشان کنون بی شک جحیم . ناصرخسرو. «زر و بز هر دو نباشد» مثل عام این است یک رهت سوی جحیم است و دگر سوی نعیم . ناصرخسرو (دیوان چ تقوی ص ٣٠٠). قوله تعالی : لها [ اَی جهنم ] سبعة ابواب لکل باب منهم جزء مقسوم : نام اول جحیم، نام دوم جهنم، سیم سقر، چهارم سعیر، پنجم لظی، ششم هاویه، هفتم حطمه . (قصص الانبیاء جویری ص ٧). که خود زبان زبانی به حبسگاه جحیم دهد جواب بواجب که اخسئوا فیها خاقانی (دیوان چ سجادی ص ٣١). چند از نعیم سبعه ٔ الوان چو کافران کار جحیم سبعه ز امعا برآورم . خاقانی (دیوان ص ٢٤٩). کوشنده نه از پی بهشتیم جوشنده نه از غم جحیمیم . خاقانی . در درکات دوزخ و طبقات جحیم به آب حمیم و عذاب الیم معذب میدارند. (ترجمه ٔ تاریخ یمینی ص ٢٥٩). ♦ عذاب جحیم ؛ عذاب دوزخ . کنایه از عذاب سخت دردناک : ایمن از شر نفس خود بودی در غم حرقت و عذاب جحیم . ناصرخسرو. ♦ نار جحیم ؛ کنایه از آتش بزرگ یا آتش جهنم .