دهیوپت

دهیوپت . [ دَه ْ پ َ ] (فارسی باستان، اِ مرکب ) مرکب از: دهیو (= دیه به معنی ناحیه و کشور) + پت (= پد، پسوند دارندگی ) مالک و فرمانروای ناحیه یا کشور. از عهد بسیار کهن ایرانیان جامعه ٔ دودمانی تشکیل داده بودند که از جهت تقسیمات ارضی مبتنی بر ٤ بخش بود: خانه قریه قبیله و کشور و دهیوپد (دهیوپت ) رئیس کشور و ناحیه ٔ بزرگ بوده است . (از ذیل برهان چ معین ). آریاهای ایرانی رئیس قوم یا مردم را چنین می نامیدند. (ایران باستان ج ١ ص ١٠). خود ده یوپت یا رئیس مملکت هم انتخابی است [ در حکومت اشکانی ] معلوم است که با این وضع، حکومت ده یوپت محدود بوده و او می بایست با رؤسای عشایر و تیره ها و متنفذین قوم شور کند و در میان آنها فقط شخص اول باشد. این وضع در ایام صلح بود ولی در هنگام جنگ چون دهیوپت ها فرماندهی لشکر را بر عهده داشتند بر اختیاراتشان می افزود. (از ایران باستان ج ٣ ص ٢٦٤٧).