طاهریان

طاهریان . [ هَِ ] (اِخ ) طاهریان یکی از سلسله های ایرانی است که استقلال ایران را پس از تسلط عرب بنیان نهادند و آنان را به اسامی بنی طاهر، آل طاهر و طاهریه میخواندند. آل طاهر، دولتی ایرانی بوده و از سال ٢٠٥ تا ٢٥٩ هَ . ق . در خراسان حکمرانی کرده اند. مؤسس این دولت، طاهربن الحسین، ملقب به ذی الیمینین بوده است . مأمون خلیفه، سردار مشهور خود، طاهر ذوالیمینین را که از موالی زادگان ایرانی بود در سال ٢٠٥ هَ . ق . ٨٢٠/ م . به حکومت خراسان فرستاد. و طاهر و فرزندان او در این سرزمین مستقر شده، سلسله ٔ طاهری را تأسیس کردند و همه وقت تحت امر و تابع خلیفه بودند. هیچ وقت حوزه ٔ متصرفات این سلسله از خراسان تجاوز نکرد و قریب نیم قرن در این حال بودند تا یعقوب بن لیث صفاری، سلسله ٔ ایشان را منقرض کرد. اسامی افراد این سلسله که در خراسان فرمانروائی کردند: طاهر ذوالیمینین ٢٠٥. هَ . ق . ٨٢٠. م . طلحة ٢٠٧. هَ . ق . ٨٢٢. م . عبداﷲ ٢١٣. هَ. ق . ٨٢٨. م . طاهر ثانی ٢٣٠. هَ . ق . ٨٤٤. م . محمد ٢٤٨-٢٥٩. هَ . ق . ٨٦٢-٨٧٢. م . (ترجمه ٔ طبقات سلاطین لین پول ص ١١٥). و رجوع به آل طاهر و طاهریه در همین لغت نامه والنقود العربیه ص ١٢٣، ١٢٤، ١٣٦ و تاریخ سیستان ص ١٧٢، ٢١٩، ٢٢٠، ٢٢٣، ٢٢٤، ٢٣٨ تاریخ بیهق ص ٦٦ و شرح احوال رودکی ص ٩١، ٢٢٠، ٣٠٩، ٣١٩، ٣٤٥، ٣٤٦، ٣٩٥، ٣٣٥، ٤٥٥، ٤٥٦، ٥٦٨، ٥٦٩، ٨٢٥، ٨٧٤ و تاریخ اسلام ص ١٩٧، ١٩٨ و تاریخ گزیده ٣٠٩، ٨٣٩ و مزدیسنا ص ١٩ و ٤١٨ و سبک شناسی ج ٢ ص ٥٠ و ج ١ ص ١٤٩، ١٦٥، ٢٨٤، ٢٨٥ و ج ٣ ص ١٨٨ شود.