ماهیدشت
/vâže/
لغتنامه دهخدا ـ ویرایش دوم
ماهیدشت . [ دَ ] (اِخ ) دهی از دهستان عزیزآباد است که در بخش فهرج شهرستان بم واقع است و ١٣٤ تن سکنه دارد. (از فرهنگ جغرافیایی ایران ج ٨).
ماهیدشت . [ دَ ] (اِخ ) نام قدیم نورآباد است . و رجوع به نورآباد ماهیدشت در همین لغت نامه شود.
ماهیدشت . [ دَ ] (اِخ ) ماهیدشت و هارون آباد و فیروزآباد از بلوکات کرمانشاهان است . حد شمالی آن روان سر و حد شرقی آن کرمانشاه و حدجنوبی لرستان و حد غربی رود کرند است . اراضی آن حاصلخیز و ییلاق ایلهای کلهر و سنجابی است . (از جغرافیای سیاسی کیهان ص ٤٥٤). همان است که یاقوت مایدشت می گوید یعنی قلعه و بلده ای از نواحی خانقین . نام محلی کنار راه کرمانشاه و قصرشیرین میان قمشه و شاه پسند در ٥٩٧ هزارگزی تهران . (یادداشت به خط مرحوم دهخدا). یکی از دهستانهای بخش مرکزی شهرستان کرمانشاهان و حدود جغرافیایی آن به قرار ذیل است : شمال کوه سفید واقع شده که همه جا حد طبیعی ماهیدشت با دهستانهای دروفرامان و حومه ٔ شهرستان کرمانشاه محسوب می گردد. جنوب سلسله ٔ ارتفاعات جنوب ماهیدشت، مشرق دهستان بالاوند زردلان و مغرب بخش سنجابی . دشت ماهیدشت به عرض تقریبی ٦ الی ١٢ هزار گز و به طول ٨٠ هزار گز (از سامله تا قلعه ٔ داراب خان ) بین دو رشته کوهستان واقع شده و رودخانه ٔ مرک از وسط این دشت می گذرد که مهمترین رودخانه ٔ ماهیدشت است و اکثر قرای مهم این دهستان در طول و طرفین این رودخانه واقع شده است . محصول عمده ٔ ماهیدشت غلات است که به صورت دیم بعمل می آید و این دشت حاصلخیزترین نقاط شهرستان محسوب می شود. ماهیدشت از نظر آمار به دو حوزه تقسیم شده است . ١- حوزه ٔ ٤ یعنی قسمت علیا از ٩٧ آبادی تشکیل شده و جمعیت آن درحدود ١٤ هزار نفر و قرای مهم آن به شرح ذیل است : سرونو، قیماس، فیروزآباد، باغ طیقون، طاویران . ٢- حوزه ٔ ٥ یعنی ماهیدشت پایین که در مغرب و قسمت سفلی دشت واقع شده و از ٦١ آبادی تشکیل شده است و ١٨ هزارتن سکنه دارد. مرکز دهستان قصبه ٔ رباط و قراء مهم آن به شرح ذیل است : قلعه داراب خان، قمشه ها، سامره، قلعه نجفعلی خان، جاشوران، چقابلک علی رضا و قلعه . (از فرهنگ جغرافیایی ایران ج ٥). و رجوع به همین مأخذ شود.