هانری اول

هانری اول . [ ی ِ اَوْ وَ ] (اِخ ) (حدود ٨٧٦ - ٩٣٦ م .) پادشاه آلمان، پسر اوتون . در سال ٩١٢ پس از مرگ پدرش، دوک ساکس شد. در سال ٩١٨م . کنراد اول پادشاه آلمان پیشنهاد کرد که ولایت تورنژی از ساکس جدا شود و مراداو تضعیف دوک ساکس که رقیب قوی کنراد به شمار میرفت بود. بدین سبب میان او و هانری اول دوک ساکس در محل ارزبورگ جنگی سخت درگرفت و به شکست کنراد انجامید. کنراد در بستر مرگ به اشراف آلمان توصیه کرد که رقیب قدیم خود یعنی هانری، دوک ساکس را به پادشاهی آلمان برگزینند و گفت او تنها مردی است که میتواند از تهاجم مجارها جلوگیری کند. در سال ٩١٩ م . بر طبق وصیت کنراد، هانری به پادشاهی آلمان انتخاب شد و سلطنت آلمان بیش از یکصد سال در خانواده ٔ او باقی ماند. هانری مملکت را آرام کرد و حدود آن را مشخص ساخت و جوانان آلمان را از سن شانزده سالگی به خدمت نظام وظیفه گماشت . وی مجارها را در سال ٩٣٤ م . در محل مرزبورگ شکست فاحش داد. سرانجام به سال ٩٣٦م . درگذشت و پس از اوپسرش اوتون کبیر که از پادشاهان نامی آلمان است و او را تالی شارلمانی بلکه بزرگتر از او میدانند، جانشین وی شد. (از تاریخ عمومی قرون وسطی تألیف عبدالحسین شیبانی ج ٢ ص ١١٦) (از دایرة المعارف بریتانیکا).

هانری اول . [ ی ِ اَوْ وَ ] (اِخ ) (١٠٦٨-١١٣٥م .) پادشاه انگلستان . چهارمین و جوانترین پسر ویلیام اول (گیلوم فاتح ) فاتح انگلستان (١٠٢٧-١٠٨٧م .) و پادشاه آن کشور بود. به سال ١٠٦٨ م . به دنیا آمد و بعد از مرگ برادر خود ویلیام دوم (گیلوم دوم ) معروف به روفوس (١٠٥٩-١١٠٠ م .) در سال ١١٠٠ م . به پادشاهی انگلستان رسید. وی با برادر بزرگ خود روبرت که سلطنت نورماندی را داشت و از جنگ صلیبی برگشته بود، جنگید و در تنچ برای وی را شکست داد و نورماندی را به تصرف خود درآورد و برای نگهداری نورماندی با لوئی فربه پادشاه فرانسه که از ویلیام کلیتو پسر روبرت طرفداری میکرد جنگ کرد و وی را شکست داد و بدین ترتیب سلطنت نورماندی را برای خود نگه داشت . سرانجام در سال ١١٣٥ وفات یافت و چون اولاد ذکور شرعی نداشت مملکت را به دختر خود ماتیلدا زوجه ٔ ژفری (کنت ِ آنژو) سپرد. اما به محض فوت او خواهرزاده اش استفن (اتین دو بلوا) تاج و تخت را غصب کرد و به پادشاهی نشست . ولی جمعی از اشراف اسکاتلند به حمایت ماتیلدا برخاستند و با استفن مبارزاتی کردند. سرانجام بر این قرار گذاشتند که استفن در پادشاهی باقی بماند، اما پس از او هانری آنژو معروف به پلانتاژنت پسر ماتیلدا به پادشاهی انگلیس برسد. (از دایرة المعارف بریتانیکا) (از تاریخ عمومی قرون وسطی تألیف عبدالحسین شیبانی ج ٣ ص ١٩٧).

هانری اول . [ ی ِ اَوْ وَ ] (اِخ ) (١٥١٢-١٥٨٠م .) پادشاه پرتقال، سومین پسر امانوئل امپراتور پرتقال . به سال ١٥١٢م . در لیسبون به دنیا آمد و در سال ١٥٧٨م . به سلطنت رسید. (از دایرة المعارف بریتانیکا).