آشیانه
/vâže/
لغتنامه دهخدا
(نِ) [ په. ] (اِ.)= آشیان:<BR>۱- لانة حیوانات.<BR>۲- خانه.<BR>۳- طبقه، مرتبه.<BR>۴- سقف، آسمانه.<br>
فرهنگ فارسی معین
(نِ) [ په. ] (اِ.)= آشیان: ۱- لانه حیوانات. ۲- خانه. ۳- طبقه، مرتبه. ۴- سقف، آسمانه.
لغتنامه دهخدا ـ ویرایش دوم
آشیانه .[ ن َ / ن ِ ] (اِ) آشیان و مترادفات آن : مرا خورد خون بود بر جای شیر در آن آشیانه بسان اسیر. فردوسی . بل دهر درختی است نَفْس مرغی وین کالبد او را چو آشیانه . ناصرخسرو. تو زآشیانه ٔ باز سپید خاسته ای ز بازخانه نپرّد بهیچ حالی بوم . سوزنی . ز گرد راه چو عنقا به آشیانه ٔ باز بسوی بنده خرامید شاه بنده نواز. سوزنی . هوای باغ جهان را چو بلبلی بودم که بود گلشن صدر تو آشیانه ٔ من . سیف اسفرنگ . نصرت که فَرْخ بیضه ٔ پولاد تیغ اوست بر شاخسار رایت او آشیان نهاد. سلمان ساوجی . برو این دام بر مرغ دگر نه که عنقارا بلند است آشیانه . حافظ. ◄ سوراخ مار : از مار کینه ورتر ناسازگارتر چه گفتار چربش آرد، بیرون ز آشیانه . لبیبی . ◄ آشیانه ٔ مور؛ قریه . ◄ لانه ٔ موش . ◄ آشکوب . طبقه . مرتبه . آشیان : بر ایوانش مه و سال از بلندی نهاده نسر طائر آشیانه ز فخر و مرتبت زیبد که باشد سپهرش کاخ و مهرش آستانه . عبدالواسع جبلی . بناهای چندین آشیانه . (تحفه ٔ اهل بخارا). ما بلبلان بلند نسازیم خانه را خوش کرده ایم خانه ٔ یک آشیانه را. غنی . ◄ جای . مأوی . خانه : بیاموز اگر پارسا بود خواهی مکن دیو را جان خود آشیانه . ناصرخسرو. ◄ سقف . آسمانه . ♦ آشیانه نهادن ؛ آشیانه گرفتن . آشیانه کردن . آشیانه ساختن . اعتشاش . تعشیش . (دهار).
مترادف و متضاد واژهدان
آشیان، کاشانه، لانه، نشیم، نشیمنگاه ایستگاه، جایگاه
فرهنگ طیفی واژهدان
لانه، کنام، سوراخ، کندوی عسل، شفیره، پیله، شاخه درخت، لانه مرغ، مرغداری دامداری، اصطبل قفس