ایلخانان ایران
/vâže/
لغتنامه دهخدا ـ ویرایش دوم
ایلخانان ایران . [ ن ِ ] (اِخ ) نام سلسله ای که از ٦٥٤ تا ٧٥٠ هَ . ق . در ایران حکومت کردند و فرزندان چنگیز بودند. در عهد قاآنی منگو ایران نیز در تحت سلطنت خاندان هولاکو از شعبه ٔ فرزندان تولی دارای یک سلسله ٔ سلطنتی شدند که آنرا سلسله ٔ ایلخانان یعنی خانان محلی میگویند و غرض از این عنوان آن بوده است که سمت اطاعت ایلخانان را نسبت به قاآنان میرسانند و این احترام همه وقت از طرف ایلخانان ایران رعایت میشده است . (طبقات سلاطین لین پول صص ١٩٣ - ١٩٦). فهرست اسامی ایلخانان در ایران : ١ - هولاکوخان بن تولوی بن چنگیز از ٦٥١ تا ٦٦٣ هَ . ق . ٢ - اباقاخان هولاکو از ٦٦٣ تا ٦٨٠ هَ . ق . ٣ - سلطان احمد تکوداربن هولاکو از ٦٨٠ تا ٦٨٣ هَ . ق . ٤ - ارغون خان بن اباقا از ٦٨٣ تا ٦٩٠ هَ . ق . ٥ - گیخاتون بن اباقا از ٦٩٠ تا ٦٩٤ هَ . ق . ٦ - بایدوخان بن طرغان بن هولاکو از جمادی الاولی ٦٩٤ تا ذیقعده ٔ ٦٩٤ هَ . ق . ٧ - غازان بن ارغون از ٦٩٤ تا ٧٠٣ هَ. ق . ٨ - اولجایتو خدابنده بن ارغون از ٧٠٣ تا ٧١٦ هَ . ق . ٩ - ابوسعید بهادرخان بن اولجایتو از ٧١٦ تا ٧٣٦ هَ . ق . ١٠ - ارپاوگان ...بن ارتوبوکابن تولوی از ٧٣٦ تا ٧٣٦ هَ . ق . ١١ - موسی خان بن علی بن پایدو از شوال تا ١٤ ذیحجه ٔ ٧٣٦ هَ . ق . ١٢ - محمدخان ... بن منگو تیموربن هولاکو... ذیحجه ٧٣٧ هَ . ق . ١٣ - ساتی بیک دختر اولجایتو ذیحجه ٔ ٧٣٩ تا ٧٤١ هَ . ق . ١٤ - شاه جهان تیموربن آلافرنگ بن گیخاتو ذیحجه ٔ ٧٣٩ تا ٧٤٠ هَ. ق . ١٥ - سلیمان خان ... بن یشموت بن هولاکو ذیحجه ٔ ٧٤١ تا ٧٤٥ هَ . ق . ١٦ - طغاتیمورخان از ٧٣٦تا ٧٥٣ هَ . ق . ١٧ - انوشیروان عادل از ٧٤٤ تا ٧٥٦ هَ . ق . (از تاریخ عباس اقبال ص ٥٥٢).