آستانه

آستانه . [ ن َ / ن ِ ] (اِ) آستان . حضرت . جناب . عتبه . ساحت . وصید. فناء. درگاه . کریاس . سدّه . گذرگاه . کفش کن . اَستانه : بهشت آئین سرائی را بپرداخت ز هرگونه در او تمثالها ساخت ز عود و چندن او را آستانه درش سیمین و زرّین بالکانه . رودکی . پیاده برفتند تا پیش اوی بدان آستانه نهادند روی . دقیقی . اگر بخواهم خانی کنم ز چشم و رخم بناش زرّ و زمرّدْش آستانه کنم . خسروی . بد آن بد کز این بد بهانه منم سخن را نخست آستانه منم . فردوسی . در خانه ٔ دین چونکه درنیائی استاده چه ماندی بر آستانه . ناصرخسرو. بر عالم دین عالی آسمان شد بر خانه ٔ حق محکم آستانه . ناصرخسرو. ز کویش ای دل پردرد پای بازمکش وگرچه دانم کاین بادیه بپای تو نیست بر آستانه سرِ درد بر زمین میزن که پیشگاه سریر جلال جای تو نیست . (از مرصادالعباد). آستانه و صدر در معنی کجاست ما و من کو آن طرف کآن یار ماست . مولوی . اگر ملازم خاک در کسی باشی چو آستانه ندیم خسیت باید بود. ابن یمین . همت ز آستانه ٔ فقر است ملک جو آری هوا ز کیسه ٔ دریا بود سقا. خاقانی . آسمان بلندرتبت را رتبت قَدرت آستانه کند. مسعودسعد. دو سال شد که بر این فرخ آستانه مرا شده ست دست تفکر بزیر روی ستون . ظهیر فاریابی . مرا مبشر اقبال بامداد پگاه نوید عاطفت آورد زآستانه ٔ شاه . ظهیر فاریابی . گر آستانه ٔ سیمین بمیخ زر بزند گمان مبر که یهودی شریف خواهد شد. سعدی . بر آستانه ٔ میخانه گر سری بینی مزن بپای که معلوم نیست نیت او. حافظ. و توسعاً قسمت فوقانی در را که بمحاذات آستانه است نیز آستانه گویند و بنایان آن را نعل درگاه خوانند و عرب اُسکفه نامد. ◄ (اصطلاح نجاری ) چوب زیرین چارچوب (در دَر). اُسکفه . ◄ مجازاً، مقدمه . وسیله : سفر مربی مرد است و آستانه ٔ جاه سفر خزانه ٔ مال است و اوستاد هنر. انوری . ◄ مجازاً، بارگاه ملوک . ◄ (اِخ )آستانه، آستانه ٔ قدس، آستانه ٔ قدس رضوی ؛ مشهد حضرت رضا علیه السلام . ◄ مشهد حضرت عبدالعظیم . ◄ اسلامبول .

آستانه . [ ن َ ] (اِخ ) نام محلی در راه لاهیجان و رشت میان بازگوراب و گورکا، در ٥٦١٤٠٠گزی طهران . مشهد سیّد جلال الدین اشرف بن موسی الکاظم . ◄ نام قریه ای بدامغان دارای معدن ذغال سنگ .